--- name: jdg-ryczalt-stawka description: Ustalenie właściwej stawki ryczałtu ewidencjonowanego dla konkretnej usługi lub działalności — 17%, 15%, 14%, 12,5%, 12%, 10%, 8,5%, 5,5%, 3%, 2%. Obejmuje mapowanie czynności na PKWiU, przypadki wielu stawek jednocześnie, wolne zawody, usługi IT i programistyczne, najem, handel oraz procedurę wniosku o interpretację indywidualną i opinię GUS. Użyj przy pytaniach "jaka stawka ryczałtu", "12 czy 8,5 procent", "ile procent ryczałtu dla programisty / marketingu / budowlanki". license: MIT compatibility: Dotyczy polskich przepisów podatkowo-składkowych w brzmieniu na rok 2026. Zgodny ze standardem Agent Skills — działa w dowolnym środowisku czytającym SKILL.md. Skille tego zestawu odwołują się do siebie nawzajem; zalecana instalacja całego kompletu. metadata: jezyk: pl jurysdykcja: PL rok-podatkowy: "2026" zakres: jdg-ryczalt status: eksperymentalny wersja: "0.4.0" repozytorium: https://github.com/everywebco/ksiegowosc-jdg-skills --- # Ustalenie stawki ryczałtu > ⚠️ **Projekt eksperymentalny.** To nie jest porada podatkowa ani prawna. Autorzy nie ponoszą > żadnej odpowiedzialności za skutki użycia. Weryfikuj u księgowego lub doradcy podatkowego. Stawka ryczałtu to **najbardziej sporny i najczęściej kwestionowany przez organy element** rozliczenia. Różnica między 8,5% a 12% to kilkadziesiąt procent podatku, a błąd sięga 5 lat wstecz z odsetkami. Traktuj to zadanie ostrożnie. ## Zasada nadrzędna > Stawkę wyznacza **PKWiU faktycznie wykonywanej czynności**, a nie kod PKD, nie nazwa umowy > i nie nazwa pozycji na fakturze. Trzy konsekwencje: - Ten sam kod PKD może obejmować czynności o różnych stawkach. - Zmiana nazwy usługi na fakturze niczego nie zmienia — liczy się, co realnie robisz. - Jeśli w ramach jednej umowy wykonujesz różne czynności, możesz mieć **kilka stawek naraz**. ## Procedura 1. **Opisz czynność jak najbardziej konkretnie.** Nie „usługi IT", tylko np. „pisanie i modyfikowanie kodu aplikacji webowej klienta na podstawie jego wymagań, bez przenoszenia praw do gotowego produktu". Poproś użytkownika o taki opis, jeśli go nie podał — bez tego nie da się odpowiedzieć. 2. **Przypisz PKWiU.** Skorzystaj z wyszukiwarki PKWiU na stat.gov.pl. Sprawdź nie tylko nazwę grupowania, ale też **wyjaśnienia do PKWiU** — one rozstrzygają większość sporów. 3. **Znajdź stawkę w art. 12 ust. 1 ustawy o ryczałcie.** Tabela pomocnicza: `references/stawki-mapowanie.md`. Zawsze potwierdź w tekście ustawy (ISAP) — tabela jest uproszczeniem. 4. **Sprawdź, czy nie stosuje się reguła szczególna** (wolne zawody, najem, sprzedaż majątku, podmioty powiązane). 5. **Oceń pewność.** Jeżeli odpowiedź nie jest jednoznaczna — przejdź do sekcji „Gdy nie ma pewności". Nie zgaduj i nie wybieraj stawki niższej „bo tak się przyjęło". ## Reguła przy kilku rodzajach działalności Jeżeli osiągasz przychody opodatkowane różnymi stawkami: - Ryczałt liczysz **osobno dla każdej stawki**, ale **tylko pod warunkiem**, że ewidencja przychodów pozwala przypisać przychód do właściwego rodzaju działalności. - Jeżeli ewidencja tego nie umożliwia — przepis przewiduje opodatkowanie **całości według stawki 8,5%, a przy współwystępowaniu działalności objętych stawkami wyższymi — według tych wyższych stawek**. W praktyce: brak rzetelnej ewidencji oznacza najgorszy możliwy wynik. Sprawdź dokładne brzmienie art. 12 ust. 3 ustawy. Praktyczny wniosek: **rozbijaj pozycje na fakturze** według rodzaju czynności i tak samo prowadź ewidencję. Jedna pozycja „usługi informatyczne" za całość to proszenie się o kłopoty. ## Najczęstsze przypadki Pełna tabela: `references/stawki-mapowanie.md`. Skrót najbardziej spornych: | Czynność | Typowa stawka | Uwaga | | --- | --- | --- | | Programowanie, rozwój i modyfikacja oprogramowania (PKWiU ex 62.01.1) | 12% | „usługi związane z oprogramowaniem" | | Doradztwo w zakresie oprogramowania (ex 62.02) | 12% | | | Doradztwo w zakresie **sprzętu** komputerowego (62.02.1) | 15% | częsty błąd — inna stawka niż doradztwo softwarowe | | Instalowanie oprogramowania (ex 62.09.20.0), zarządzanie siecią i systemami IT (62.03.1) | 12% | | | Testowanie oprogramowania, szkolenia, wsparcie użytkownika, zarządzanie projektem IT | 8,5% lub 12% | **silnie sporne** — zależy od tego, czy czynność jest „związana z oprogramowaniem"; wymaga interpretacji | | Usługi reklamowe, marketingowe, badanie rynku, doradztwo w zarządzaniu | 15% | | | Architektura, inżynieria, badania i analizy techniczne (dział 71), specjalistyczne projektowanie (74.1), opieka zdrowotna (dział 86) | 14% | | | Wolne zawody (art. 4 ust. 1 pkt 11) | 17% | wąska, zamknięta lista zawodów przy spełnieniu warunków ustawowych | | Pozostała działalność usługowa — jeśli nic innego nie pasuje | 8,5% | stawka „domyślna" dla usług | | Działalność wytwórcza, roboty budowlane, transport ładunków taborem > 2 t | 5,5% | | | Handel — odsprzedaż towarów w stanie nieprzetworzonym | 3% | | | Najem prywatny i podobne | 8,5% do 100 000 zł, 12,5% od nadwyżki | limit roczny | | Sprzedaż firmowych ruchomości (np. laptopa, auta) | 3% | | | Sprzedaż nieruchomości firmowej | 10% | | ## Gdy nie ma pewności Dwie ścieżki, można je łączyć: **Interpretacja indywidualna (KIS)** — chroni Cię przed odpowiedzialnością, jeżeli stan faktyczny opisano rzetelnie. - Wniosek **ORD-IN** (lub ORD-IN/A dla dodatkowego stanu faktycznego), składany elektronicznie przez ePUAP/e-Urząd Skarbowy albo papierowo do Krajowej Informacji Skarbowej. - Opłata: 40 zł od każdego stanu faktycznego / zdarzenia przyszłego. - Termin: co do zasady 3 miesiące. - **Kluczowe:** organ nie klasyfikuje PKWiU za Ciebie — to Ty podajesz symbol jako element stanu faktycznego, a organ ocenia stawkę przy tym symbolu. Dlatego najpierw PKWiU, potem interpretacja. - Interpretacja chroni tylko w zakresie **opisanego** stanu faktycznego. Zmienisz zakres usług — ochrona znika. **Opinia klasyfikacyjna GUS** — Ośrodek Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego w Łodzi wydaje informację o właściwym symbolu PKWiU. Nie jest wiążąca dla organu podatkowego, ale jest mocnym dowodem i praktycznie niezbędna jako podkładka do wniosku ORD-IN. Jeśli użytkownik pyta o stawkę w sytuacji niejednoznacznej, **powiedz wprost, że jest to sporne, wskaż argumenty za obiema stawkami i zarekomenduj interpretację**. Nie udawaj pewności. ## Kiedy stawka może się zmienić w trakcie roku - Rozszerzasz zakres usług → nowa czynność może mieć inną stawkę; wprowadź nową kolumnę w ewidencji. - Przekraczasz 100 000 zł przychodu z najmu → nadwyżka wg 12,5%. - Zmiana przepisów od 1 stycznia — stawki obowiązują od początku roku, sprawdzaj co roku. ## Częste błędy - Wybór stawki po PKD zamiast po PKWiU. - Stosowanie 8,5% do prac programistycznych „bo to nie jest tworzenie oprogramowania od zera" — organy interpretują „usługi związane z oprogramowaniem" szeroko. - Jedna faktura zbiorcza przy działalności mieszanej. - Powoływanie się na cudzą interpretację indywidualną — chroni ona wyłącznie wnioskodawcę. - Zmiana stawki wstecz bez korekty ewidencji, zapłaconych zaliczek i PIT-28.