---
name: waardepropositie
description: Formuleer een scherpe waardepropositie met JTBD en het FORCES Framework. Levert een waardepropositie-zin en Leverage Statement op.
tags:
  - waardepropositie
  - value proposition
  - strategy
  - jtbd
triggers:
  - waardepropositie
  - value proposition
  - value prop
  - klantwaarde
  - propositie
  - jtbd
  - jobs to be done
  - forces
  - leverage statement
  - customer value
  - why us
  - unique value
---

# Waardepropositie

## Metadata

**Triggers:** waardepropositie, value proposition, value prop, klantwaarde, propositie, jtbd, jobs to be done, forces

**Doel:** Een scherpe waardepropositie formuleren die grondvest is op het werkelijke probleem van de klant (JTBD) en begrijpt wat klanten tegenhoudt om te veranderen (FORCES Framework).

**Output:** 
1. Waardepropositie-zin
2. Leverage Statement
3. Strategische implicaties en aanbevelingen

---

## Instructies

### Fase 0: Context ophalen

**Stap 1 — Check wat er al is**
Scan uploads, gedeelde mappen en workspace op relevante bestanden (eerdere outputs, research, data). Lees ze door.

**Stap 2 — Slimme vragen stellen**
- **Wel context gevonden →** Bevestig kort wat je ziet ("Ik zie [X], klopt dat?"). Stel alleen vragen over wat je nog mist.
- **Geen context →** Stel onderstaande vragen.

---

### Fase 1: Onderzoeksvragen stellen

Voordat ik ga formuleren, stel ik eerst deze vragen:

1. **Wie is de doelklant?** (Specifieke segment, niet te breed)
2. **Wat is hun huidige situatie?** (Wat doen ze vandaag om dit probleem op te lossen?)
3. **Welke alternatieven bestaan er?** (Concurrenten, DIY-oplossingen, niets doen)
4. **Wat zijn de tekortkomingen van deze alternatieven?** (Waarom werken ze niet goed?)
5. **Waar hebben klanten het meest pijn?** (Prioriteit)

Ik stel deze vragen via klantinterviews of door naar bestaande data te kijken. Als die ontbreekt, zeg ik dat expliciet.

---

### Fase 2: JTBD-analyse (6-delig)

Een JTBD wordt volledig begrepen door deze zes elementen:

| Element | Beschrijving |
|---------|-------------|
| **Wie** | Welke persoon (persona, rol, context) |
| **Waarom** | Wat wil deze persoon bereiken (doel, aspiratie) |
| **Huidige situatie** | Hoe lossen ze het vandaag op (workarounds, tools, processen) |
| **Jouw oplossing** | Welke stap anders maken jullie |
| **Outcome** | Hoe ziet hun leven er beter uit (concrete voordelen) |
| **Alternatieven** | Wat zou de klant anders kunnen doen (switch costs, barriers) |

**Voorbeeld:**
- **Wie:** Product Manager bij een scale-up met 20-50 mensen
- **Waarom:** Wil features prioriteren op basis van echte klantbehoefte, niet op intuïtie of politiek
- **Huiding:** Spreadsheets, stakeholder-meetings, veel herwerk
- **Jouw oplossing:** Gestructureerde methode om customer interviews uit te voeren en in te analyseren
- **Outcome:** Sneller consensusbeslissingen, minder herwerk, hogere product-market fit
- **Alternatieven:** Duur consultingbureau, generieke frameworks, of gewoon doorgaan met intuïtie

---

### Fase 3: FORCES Framework-analyse

Dit is de kern van deze skill. Het framework helpt begrijpen waarom klanten veranderen (of niet).

**DRIVE (wat duwt naar verandering):**

1. **Motivatie** ("ik wil iets beters")
   - Het gewenste eindtoestand: waar wil de klant naar toe?
   - Pijn die vandaag niet wordt opgelost
   - Kansen die worden gemist

2. **Enablement** ("ik kan dit echt doen")
   - Beschikbare vaardigheden en kennis
   - Budget, resources, tijd
   - Technische/organisatorische mogelijkheden

3. **Momentum** ("iedereen doet het")
   - Social proof, markttrends, peer adoption
   - Wat zeggen influencers in deze industrie
   - Bandwagon-effect

**WEERSTAND (wat houdt tegen):**

4. **Wrijving** ("te moeilijk")
   - Complexiteit van implementatie
   - Leercurve, integratie-work
   - Verandering van werkproces of tools

5. **Angst** ("wat als het misgaat?")
   - Risico op failure, financieel verlies
   - Onzekerheid over resultaten
   - Reputatierisico bij stakeholders

6. **Inertie** ("ik doe het altijd zo")
   - Bestaande gewoontes, identiteit
   - Comfort met status quo
   - Organisatorische inertie

**Beslissingsregel:** Actie gebeurt als DRIVE > WEERSTAND

**10x-regel:** Om inertie te overwinnen moet de nieuwe oplossing dramatisch beter zijn (10x, niet 10%).

---

### Fase 4: Systematische FORCES-mapping

Ik maak voor elk van de 6 forces concreet waarneembaar:

**DRIVE-dimensie:**
- Motivatie: Wat is de pijn? Hoe groot? Hoe urgent?
- Enablement: Wat moet waar zijn zodat ze kunnen handelen?
- Momentum: Wie anders doet dit al? Wat zeggen experts?

**WEERSTAND-dimensie:**
- Wrijving: Welke stappen kosten moeite? Welke tools/training nodig?
- Angst: Wat zou kunnen misgaan? Reputatierisico?
- Inertie: Welke processen moeten veranderen? Welke identiteit staat op het spel?

**Strategische implicaties:**
- Als Motivatie HOOG maar Wrijving HOOG → Focus op wrijving verminderen
- Als Motivatie LAAG → Verkeerde segment of verkeerd probleem
- Als Inertie HOOG en Wrijving HOOG → Incrementele change zal niet werken; je hebt een discontinuous shift nodig

---

### Fase 5: Waardepropositie-zin formuleren

Een sterke waardepropositie beantwoordt:
- **Voor wie** (segment)
- **Welk probleem** (het JTBD, niet het featureprobleem)
- **Onze unieke aanpak** (wat we anders doen)
- **Waarom nu** (het moment, trend, enabler)

**Format:**
"Voor [SEGMENT] die [PIJN/DOEL], biedt [PRODUCT/DIENST] [UNIEKE WAARDE] door [HOE WE HET ANDERS DOEN], mogelijk gemaakt door [MARKTTREND]."

**Voorbeeld:**
"Voor Product Managers bij 20-50 people scale-ups die geen tijd hebben voor dure consultants, biedt [productnaam] een gestructureerde interview-methode die in 2 weken klantinzichten oplevert, wat ze helpt features met 40% meer consensus te prioriteren."

---

### Fase 6: Leverage Statement

Dit is de volledige strategische grondslag van jouw positionering. Het antwoordt op: "Waarom wij, waarom nu, waarom niet iemand anders?"

**Template:**

"Wij bedienen **[SPECIFIEK SEGMENT met gedefinieerde DRIVE]**  
die vandaag vertrouwen op **[ALTERNATIEVEN met specifieke TEKORTKOMINGEN]**  
door **[UNIEKE OPLOSSING die specifieke WEERSTAND verwijdert]**  
mogelijk gemaakt door **[INDUSTRIETREND die dit nu haalbaar maakt]**  
op een manier die concurrenten niet kunnen repliceren omdat **[REDEN: patent, marktpositie, schaal, netwerk-effect, etc.]**."

**Voorbeeld:**

"Wij bedienen Product Managers bij 20-50 people scale-ups die willen datagedreven prioritiseren  
die vandaag vertrouwen op generieke frameworks (Design Thinking, Jobs-to-be-Done books) die te abstract zijn en veel eigen werk vereisen,  
door een stap-voor-stap interview-protocol met analysis-checklists die concrete insights in 2 weken oplevert,  
mogelijk gemaakt door AI-tools die interview-synthese sneller maken dan ooit,  
op een manier die concurrenten niet kunnen repliceren omdat we diepintegratie hebben met populaire product-tools (Intercom, Amplitude) en een community van PMM's die hun learnings delen."

---

### Fase 7: Validatie

De propositie is alleen goed als klanten ermee akkoord gaan. 

**Hoe test je of deze propositie klopt?**

1. **Klantinterview** (Zie skill: klantinterview)
   - Lees jouw waardepropositie-zin voor aan 3-5 doelklanten
   - Wat is hun directe reactie? Knikt iedereen? Of zijn er vraagtekens?
   - "Zou je dit kopen?" → als ze zeggen "misschien" = het is niet scherp genoeg

2. **Concurrentietest**
   - Hoe zou een concurrerende oplossing dezelfde propositie proberen te claimen?
   - Als het makkelijk is → je propositie is niet uniek genoeg

3. **Weerstandstest**
   - Vraag klanten wat hen zou tegenhouden → zijn dit de 6 FORCES die je hebt geïdentificeerd?
   - Of zijn er andere barriers die je gemist hebt?

4. **Momenttest**
   - Is de trend die je claimt (in de Leverage Statement) echt aan het gebeuren?
   - Kun je dit met feiten onderbouwen?

---

## Output

Jij levert af:

1. **Waardepropositie-zin** (1-2 zinnen, helder, testbaar)
2. **Leverage Statement** (volledige strategische grondslag)
3. **FORCES-analyse** (tabel of beschrijving van alle 6 forces + implicaties)
4. **Validatieplan** (hoe gaan we dit testen met klanten?)

---

## Zie ook

- **Positionering** — Vertaal je waardepropositie naar een marktpositie: hoe ben je fundamenteel anders dan concurrenten?
- **Doelgroepkeuze Primair** — Weet voor wie je waardepropositie is. Zonder scherp segment wordt elke propositie vaag.
- **Klantinterview** — Valideer je waardepropositie met echte klanten. De propositie is pas goed als klanten knikken.

---

## Bronnen

- **Product Faculty FORCES Framework** — Jobs to be Done
- **Clayton Christensen** — "Jobs to Be Done Theory" (HBR)
- **Strategyzer** — Value Proposition Canvas
- **Intercom** — "Competing Against Luck" notes
- **Reforge** — Advanced Product Strategy course